Час чытання: 2 хв
У аднаго чалавека было сем сыноў і ніводнай дачкі. А яму вельмі хацелася мець дачку. Вось, урэшце, жонка падала добрую надзею, і ў іх нарадзілася дзяўчынка. Вялікая радасць хутка змянілася трывогай: дзіцё аказалася кволым, маленькім. Вырашылі хрысціць раней часу.
Паслаў бацька аднаго з хлопчыкаў да крыніцы прынесці вады для хрышчэння. За ім пабеглі і астатнія шасцёра. Кожнаму хацелася набраць вады для сястрычкі. Але здарылася бяда: збан упаў у калодзеж. Што рабіць? Як вярнуцца дамоў?
Бацька чакаў, чакаў сыноў, цярпенне лопнула, ён дый кажа:
– Відаць, хлопчыкі зноў загуляліся, а пра справу забыліся.
Ён баяўся, што дзяўчынка можа памерці нехрышчонай і са злосці крыкнуў:
– А каб усе вы ў крумкачоў абярнуліся!
Толькі ён вымавіў гэтыя словы, раптам чуе над галавой шум крылаў. Зірнуў уверх, бачыць – кружаць над ім сем чорных што вугаль крумкачоў.
Зразумелі бацька і маці сваё несуцешнае гора. Як пазбавіцца ад яго? Як вярнуць сыноў дамоў?
Адзінай іх радасцю стала любая дачушка. Яна неўзабаве падрасла, падужэла. З кожным днём рабілася ўсё больш прыгожай.
Доўгі час сястра не ведала, што ў яе былі браты. Бацькі пра гэта маўчалі. А прагаварыліся людзі: маўляў, дзяўчынка вінаватая ў няшчасці сваіх братоў.
Засмучаная дзяўчынка аднойчы спытала ў бацькі-маці:
– Ці праўда, што ў мяне былі браты? Дзе яны цяпер?
Праўду не схаваеш, давялося расказаць дачцэ ўсё, што здарылася пасля яе нараджэння. Задумалася яна: як вызваліць братоў?
І вось аднойчы сабралася яна потайкі ў дальнюю дарогу, каб знайсці і вызваліць сваіх братоў. Узяла з сабой на памяць пра бацьку-маці адзін іх пярсцёнак. Ды яшчэ буханачку хлеба, на выпадак калі прагаладаецца, і зэдлічак, каб адпачыць, калі стоміцца.
Пайшла яна далёка-далёка, аж на самы край свету. Вось перад ёй само сонца. Але яно было такое спякотнае і страшнае, што дзяўчынка кінулася ад яго наўцёкі.
Апынулася каля месяца. Але ён быў халодны, хмурны, злосны. Як убачыў падарожніцу, прахрыпеў:
– Чую, чую мяса чалавечае.
Дзяўчынка ўцякла і ад месяца. Прыйшла да зорак. Яны былі ласкавыя і добрыя. Сядзела кожная з зорак на асобнай лавачцы. Паднялася ранішняя зорка, дала ёй кастылёк і сказала:
– Твае браты зняволены ў Шкляной гары. Гэты кастылёк дапаможа табе.
Узяла дзяўчынка чароўную адмычку, загарнула ў хустачку, рушыла ў дарогу. Ішла яна доўга-доўга. Ды вось перад ёй – Шкляная гара. На ўваходзе – вялізная брама на замку. Пачала яна разгортваць хустачку, каб узяць кастылёк. Зірк – а яго няма. Згубіла падарунак добрых зорак.
Трэба ж неяк ратаваць братоў. Узяла сястрыца нож, адрэзала сабе мезенец, сунула яго ў замок і лёгка адкрыла браму. Уваходзіць яна, а насустрач – карлік.
– Дзяўчынка, ты што тут шукаеш?
– Шукаю братоў сваіх, сем крумкачоў.
– Іх няма дома. Давядзецца пачакаць.
Карлік пачаў рыхтаваць ежу для птушак. Дзяўчынка ўзяла дый пакаштавала з кожнай талерачкі і адпіла па глыточку з кожнага кубачка. А ў апошні, сёмы, кубачак апусціла пярсцёнак, які ўзяла з сабой у дарогу.
Раптам чуе ў паветры шум крылаў і свіст. Карлік кажа:
– Гэта ляцяць дамоў крумкачы.
Вось прыляцелі яны, пачалі есці-піць. І кажуць крумкач крумкачу:
– Хто гэта еў з маёй талерачкі? Хто гэта піў з майго кубачка? Чалавечымі вуснамі пахне…
Дапіў сёмы крумкач да дна свой кубак, а там – пярсцёнак. Зірнуў на яго, пазнаў пярсцёнак бацькі-маці і кажа:
– Дай Бог, каб наша сястрыца тут з’явілася, тады мы вызвалімся ад чараў.
А дзяўчынка стаяла за дзвярыма. Пачула яна пажаданне, увайшла да братоў. І тут – о цуд! – крумкачы сталі зноў людзьмі. Цалаваліся яны, весяліліся і разам дамоў вярнуліся.

Інфармацыя для навуковага аналізу
Паказчык | Значэнне |
|---|---|
| Нумар | KHM 25 |
| Пераклады | EN, ZH, ES, FR, RU, UA, CZ, PT, JA, DE, VI, TR, IT, PL, NL, RO, HU, DA, FI, SE, BG |
| Індэкс чытальнасці паводле Б'ёрнсана | 38,8 |
| Колькасць знакаў | 3.527 |
| Колькасць літар | 2.802 |
| Колькасць сказаў | 73 |
| Колькасць слоў | 546 |
| Сярэдняя колькасць слоў у сказе | 7,48 |
| Словы даўжэй за 6 літар | 171 |
| Працэнт доўгіх слоў | 31,3% |
| Type-Token Ratio (TTR) | 0,641 |
| Moving-Average Type-Token Ratio (MATTR) | 0,897 |
| Measure of Textual Lexical Diversity (MTLD) | 273,0 |
| Hapax Legomena | 272 |
| Average word length | 5,14 |
| Median sentence length | 6,0 |
| 90th percentile sentence length | 13,8 |
| Direct speech share | 0,0% |
| Sentence complexity | 0,82 |
| Connectors | 0 |
| Referential cohesion | 0,008 |
| Character/name candidates | none |
| Character co-occurrence network | none |
| Motif/tag candidates | Браты Грым |



