Час чытання: 2 хв
Жыў калісьці на свеце млынар. Быў ён бедны, але была ў яго прыгажуня-дачка. Аднойчы надарылася яму гутарыць з каралём. І вось, каб выклікаць да сябе павагу, кажа ён каралю:
– Ёсць у мяне дачка, якая можа прасці з саломы залатую пражу…
Кажа кароль млынару:
– Справа гэта мне вельмі падабаецца. Калі дачка ў цябе такая мастачка, як ты кажаш, то прывядзі яе заўтра да мяне ў палац, я пагляджу, як яна гэта ўмее рабіць.
Прывёў млынар дзяўчыну да караля, адвёў яе кароль у пакой, у якім было шмат саломы, даў ёй калаўрот, верацяно і сказаў:
– А цяпер прымайся за працу. Але калі ты за ноч да раніцы не перапрадзеш усю салому ў залатую пражу, то чакай смерці.
Потым ён сам замкнуў яе, і засталася яна ў пакоі адна.
Вось сядзіць бедная млынарова дачка, не ведае што ёй прыдумаць, як сваё жыццё выратаваць, бо не ўмела яна з саломы залатой пражы прасці. І зрабілася ёй так страшна, што яна заплакала. Раптам адчыняюцца дзверы і да яе ў пакой уваходзіць маленькі чалавечак і кажа:
– Добры дзень, маладая млынарка! Чаму ты так горка плачаш?
– Вой, – адказала дзяўчына, – я павінна перапрасці салому ў залатую пражу, але не ведаю, як гэта зрабіць.
А чалавечак і кажа:
– Што ты мне дасі, калі я табе яе перапраду?
– Свае каралі, – адказала дзяўчына.
Узяў чалавечак у яе каралі, падсеў да калаўрота, і – турр-турр-турр – тры разы пакруціцца кола – вось і намотана поўнае матавіла залатой пражы. І так працаваў ён да самай раніцы і перапраў усю салому, і ўсе матавілы былі поўныя залатой пражы.
Толькі пачало сонца ўзыходзіць, а кароль ужо тут як тут: убачыў залатую пражу, вельмі здзівіўся, абрадваўся, але сэрца яго яшчэ больш зрабілася прагным да золата. І ён загадаў адвесці млынарову дачку ў другі пакой, а быў ён большы першага і таксама поўны саломы, і загадаў ёй – калі яна даражыць сваім жыццём – перапрасці ўсю салому за ноч.
Не ведала дзяўчына, што ёй рабіць, як свайму гору памагчы. Але зноў адчыніліся дзверы, з’явіўся маленькі чалавечак і спытаў:
– Што ты дасі мне, калі я перапраду табе салому ў золата?
– Дам я табе з пальца пярсцёнак, – адказала дзяўчына.
Узяў чалавечак пярсцёнак, пачаў зноў гудзець калаўротам і да раніцы перапраў усю салому ў бліскучую залатую пражу.
Убачыўшы цэлыя кучы залатой пражы, кароль абрадваўся, але і гэтага яму было мала, і ён загадаў адвесці млынарову дачку ў яшчэ большы пакой, які быў увесь завалены саломай, і сказаў:
– Ты павінна перапрасці ўсё гэта за ноч. Калі табе пашанцуе – станеш маёй жонкай.
А сам сабе падумаў: «Хоць яна і дачка млынара, але багацейшай жонкі не знайсці мне ва ўсім свеце».
Вось засталася дзяўчына адна, і з’явіўся ў трэці раз маленькі чалавечак і пытаецца:
– Што ты дасі мне, калі я і на гэты раз перапраду за цябе салому?
– У мяне больш няма нічога, што б я табе магла даць.
– Тады паабяцай мне свайго першынца, калі станеш каралевай.
«Хто ведае, як яно там складзецца!» – падумала млынарова дачка. Ды і ці было ў яе іншае выйсце? Давялося паабяцаць чалавечку тое, што ён прасіў. І за гэта той яшчэ раз перапраў салому ў залатую пражу.
Прыходзіць раніцою кароль і бачыць, што ўсё зроблена, як ён хацеў. Наладзілі вяселле, і прыгожая дачка млынара стала каралевай.
Праз год нарадзіла яна прыгожае дзіця, а пра таго чалавечка і не думала больш. І раптам неяк уваходзіць ён у яе пакой і кажа:
– А цяпер аддай мне тое, што абяцала.
Спалохалася каралева і пачала яму прапаноўваць багацці ўсяго каралеўства – каб толькі ён пакінуў ёй дзіця. Але чалавечак сказаў:
– Не, жывое мне падабаецца больш, чым усе скарбы ў свеце.
Засумавала каралева, заплакала і пашкадаваў яе чалавечак:
– Даю табе тры дні тэрміну, – сказаў ён, калі за гэты час ты даведаешся, як мяне зваць, дзіця застанецца ў цябе.
Усю ноч каралева перабірала ў памяці розныя імёны, якія калі-небудзь чула, а ганца накіравала ездзіць па краіне і збіраць усе імёны, якія існуюць. На другі дзень з’явіўся маленькі чалавечак, і яна пачала пералічваць усё, што ведала, пачынаючы з Каспара, Мельхіора, Бальцара. Але на кожнае імя чалавечак адказваў:
– Не, мяне завуць не так.
Тады каралева загадала даведацца, як завуць суседзяў. Цяпер яна называла чалавечку самыя рэдкія імёны:
– А можа, цябе завуць Рэпенбіст або Гамельсвадзе або Шнюрбейн?
Але ён адказваў:
– Не, мяне завуць не так.
На трэці дзень вярнуўся ганец і сказаў:
– Ні аднаго новага імя знайсці я не мог, але вось калі я падышоў да высокай гары, парослай густым лесам, дзе жывуць адны лісы ды зайцы, то ўбачыў маленькую хатку, перад ёй гарэў касцёр і праз яго скакаў смешны, цікавы чалавечак. Ён скакаў на адной ножцы і крычаў:
Можаце сабе ўявіць, як абрадвалася каралева, пачуўшы гэта імя! І вось, калі ў яе пакой неўзабаве ўвайшоў гэты чалавечак і спытаў: «Ну, пані каралева, як жа мяне завуць?», яна спачатку сказала:
– Можа, Кунц?
– Не.
– А можа, Гейнц?
– Не.
– Дык, пэўна, ты Румпельшцільцхен!
– Гэта табе сам чорт падказаў, сам чорт падказаў! – заенчыў чалавечак і так моцна тупнуў у гневе правай нагой, што праваліўся ў зямлю па самы пояс. А потым шалёна схапіў абедзвюма рукамі левую нагу і сам разарваў сябе папалам.

Інфармацыя для навуковага аналізу
Паказчык | Значэнне |
|---|---|
| Нумар | KHM 55 |
| Пераклады | EN, ZH, ES, FR, RU, UA, CZ, PT, JA, DE, KO, VI, TR, IT, PL, NL, RO, EL, HU, DA, FI, SE, BG |
| Індэкс чытальнасці паводле Б'ёрнсана | 38,3 |
| Колькасць знакаў | 5.002 |
| Колькасць літар | 3.909 |
| Колькасць сказаў | 59 |
| Колькасць слоў | 826 |
| Сярэдняя колькасць слоў у сказе | 14,00 |
| Словы даўжэй за 6 літар | 201 |
| Працэнт доўгіх слоў | 24,3% |
| Type-Token Ratio (TTR) | 0,471 |
| Moving-Average Type-Token Ratio (MATTR) | 0,882 |
| Measure of Textual Lexical Diversity (MTLD) | 153,2 |
| Hapax Legomena | 265 |
| Average word length | 4,74 |
| Median sentence length | 13,0 |
| 90th percentile sentence length | 25,2 |
| Direct speech share | 2,9% |
| Sentence complexity | 1,93 |
| Connectors | 0 |
| Referential cohesion | 0,015 |
| Character/name candidates | Што (3) |
| Character co-occurrence network | none |
| Motif/tag candidates | Браты Грым |


